| |||
วัดเฉวียนคง วัดลอยฟ้า 悬空寺
วัดเฉวียนคง หรือ วัดลอยฟ้า 悬空寺 เป็นวัดที่สร้างอยู่ในหลืบ หน้าผาหินสูงชันตรงฝั่งตะวันตกซึ่งสูงจากข้างล่าง ๗๕ เมตร หน้าผานี้ชื่อ จินหลงโก๊ว金龙沟 หรือ หุบเขาจินหลง บริเวณเชิงเขาเหิงซาน เขตฮุนหยวน เมืองต้าถง มณฑลซานซี อยู่ห่างจากเมืองต้าถงประมาณ ๖๔ กิโลเมตร และอยู่ห่างจากเมืองฮุนหยวนประมาณ ๕ กิโลเมตรบริเวณอาคารทั้งหมดแบ่งเป็น ๓ กลุ่ม สร้างเป็นระดับ จากทางซ้ายเป็นอาคารต่ำสุดไต่ขึ้นไปตรงหน้าผาทางขวามือ มีช่องทางเดินต่อเนื่องกัน ซึ่งอาคารทั้งหมดอยู่ตรงกลางที่มีชะง่อนผาด้านบน ที่สามารถป้องกันการชะล้างของน้ำฝนด้านบน และป้องกันแสงแดดด้วยมีภูเขาฝั่งตะวันออกสูงบังแดดยามเช้า พอตกยามบ่ายและเย็นจึงไม่มีแสงแดดด้วยหน้าผาสูงชันทางตะวันตกบังไว้ และสามารถป้องกันหิมะในฤดูหนาวได้ดีอีกด้วย นอกจากนี้ยังป้องกันน้ำท่วมถึง และเมื่ออยู่สูง จึงเหมาะแก่การบำเพ็ญเพียร เพราะไม่มีเสียงใดๆมารบกวนสมาธิวัดเฉวียนคงซื่อ ผู้ริเริ่มก่อสร้างคือ พระเหลียวหรานโจวซือ หรือพระเหลียวหยานโจวซือ 了然祖师 เมื่อพ.ศ. ๑๐๓๔ สมัยราชวงศ์เว่ยเหนือ ตรงกับรัชกาลฮ่องเต้เชี่ยวเหวินตี้(ทัวป๋าหงหรือหยวนหง) ในปีรัชกาลไท่เหอที่ ๑๕ เมืองหลวงตั้งอยู่ที่เมืองผิงเฉิงหรือเมืองต้าถงในปัจจุบัน วัดนี้จึงมีอายุกว่า ๑๕๐๐ ปีแล้ว ภายหลังจากการริเรื่มสร้างแล้ว วัดเฉวียนคงซื่อ ก็ยังได้รับการพัฒนาขยายเรื่อยมาตามความศรัทธาของฮ่องเต้ ขุนนางและปวงชน ด้วยการสร้างขยายเสริมเติมแต่งและซ่อมแซม ในแต่ละยุคสมัย แต่ได้รับการบูรณปฏิสังขรณ์และขยายเพิ่มเติมดังปรากฏในปัจจุบัน ก็ในสมัยราชวงศ์หมิงระหว่างพ.ศ. ๑๙๑๑ - ๒๑๘๗ และสมัยราชวงศ์ชิงระหว่างพ.ศ. ๒๑๘๗ - ๒๔๕๔ถ้าหากมองจากข้างล่างขึ้นไป อาคารมีเสาไม้เป็นแถว ดูแล้วไม่แข็งแรงพอที่จะรับน้ำหนักได้ ดังนั้นเมื่อผู้คนเห็นจากข้างล่าง จึงไม่กล้าขึ้นไปชม แต่ความจริง โครงสร้างของอาคารได้รับการออกแบบเป็นอย่างดี แข็งแรงแบบที่สมัยนี้ช่างเอาตู้แขวนผนังหรือคัปบอร์ด โดยมีตัวพุกยิงเข้าไปในผนัง แต่ที่วัดเฉวียนคงใช้ไม้โอ๊กเจาะผนังหินเข้าไปฝังรากแล้วอีกข้างเป็นคานยื่นออกมาเพื่อเป็นฐานรองรับตัวอาคาร แต่อาคารบางหลังมีฐานหินสอปูนเรียงเกาะกันดูแข็งแรง ส่วนทางเดินระหว่างอาคารมีทั้งปูนเกาะผนังเป็นทางเดินแคบๆ และมีทั้งทางเดินปูไม้มีคานรองรับ ซึ่งสร้างตามความเหมาะสมของหน้าผาหิน โครงสร้างสถาปัตยกรรมของอาคารแต่ละหลังออกแบบมา เพื่อวัตถุประสงค์เฉพาะที่จะประดิษฐานพระพุทธรูปหรือเทวรูป หรือเป็นอาคารประกอบ เช่น หอกลอง หอระฆัง ซึ่งเท่าที่เห็นไม่มีตะปูหรือเหล็กประกอบ เป็นสถาปัตยกรรมแบบจีนโบราณ การเข้าไม้รูปแบบต่างๆ การแกะสลักลวดลายประดับตกแต่งทั้งภายในภายนอกอาคาร จิตรกรรมตามฝาผนัง คานไม้ โครงหลังคาภายใน ล้วนวิจิตรพิสดารที่เห็นได้เป็นหลายยุคหลายสมัย บางส่วนเป็นลายไม้โอ๊กเดิมๆก็ยังมีให้เห็น อาคารที่มีสามชั้นหรือสองชั้น มีช่องบันไดแคบๆขึ้นไปได้ ซึ่งมีปัญหาสำหรับคนอ้วนและคนสูงมาก สรุปแล้วมีห้องต่างๆกว่า ๔๐ ห้องและตู้ประดิษฐานพระพุทธรูปเทวรูปอีกส่วนหนึ่ง ด้านประติมากรรม ที่สร้างขึ้นมาเพื่อประดิษฐานตามอาคารต่างๆ อย่างลงตัว ด้วยการประสมประสานระหว่างลัทธิศาสนาที่คนจีนนับถือกันมาแต่ดั้งเดิม และของใหม่ นั่นคือ ประกอบด้วย พระพุทธรูป พระโพธิสัตว์ ตามพุทธศาสนา ลัทธิเต๋ามีซานกวนเทพเจ้าผู้เป็นใหญ่ทั้งสามโลก รูปลัทธิขงจื่อ เล่าจื่อ กวนอู พร้อมรูปองครักษ์และบริวาร รูปเหล่านี้ส่วนใหญ่ปั้น ดังเห็นได้จากหัตถ์กรหลุดแตกหัก แต่ก็ยังมีความสวยงามสมส่วนตามรูปลักษณ์ของมนุษย์ มองดูแล้วมีศรัทธา มีห้องหนึ่งชื่อ ซานเจี้ยว ประดิษฐานเทพเจ้าสามองค์ คือ องค์กลางเป็นพระพุทธรูป องค์ซ้ายเป็นเล่าจื่อ และองค์ขวามือเป็นรูป ขงจื่อ แสดงให้เห็นถึงการหลอมรวมจิตใจของผู้มีจิตศรัทธาทั้งสามลัทธิให้เป็นหนึ่งเดียว ไม่มีการแยกเขาแยกเรา รวมพระพุทธรูป เทวรูปและบริวารทั้งหมด ๗๘ องค์ ซึ่งมีทั้งหล่อด้วยทองแดง เหล็ก แกะสลักด้วยหิน และปั้นดินเผา นอกจากนี้ยังมี บทคำโคลงศิลาจารึกคำสรรเสริญ และป้ายคำต่างๆ วัดเฉวียนคงซื่อ หรือวัดลอยฟ้า จึงเป็นที่รวมของศิลปวัฒนธรรมอันยิ่งใหญ่ของจีน ทางด้านสุนทรียศาสตร์ กลศาสตร์ สถาปัตยกรรมศาสตร์ ศิลปกรรม ตลอดจนการหลอมรวมความเชื่อในด้านขนบธรรมเนียมประเพณีให้เป็นหนึ่งเดียว ซึ่งหาชมได้ที่วัดแห่งนี้ ที่มีอายุกว่า ๑๕๐๐ ปีมาแล้ว
: ผศ. สมบูรณ์ แก่นตะเคียน ๒๔ กรกฎาคม ๒๕๕๘ : Asst. Prof. Somboon Kantakian 24 July 2015 ถ่ายภาพ : ผศ. สมบูรณ์ แก่นตะเคียน ๒๑ มิถุนายน ๒๕๕๘ : Asst. Prof. Somboon Kantakian 21 June 2015
***
ภาพประกอบ
******** |
|
|
|
|
